Tolerantie: Uitwerking
Voorbeelden van probleemstellingen
- Tolerantie is belangrijk, in de samenleving en ook op school.
- Tolerantie op school is nergens voor nodig, je bent op school om te leren.
- Tolerantie is te weinig onderwerp van gesprek op scholen.
- Scholen doen te weinig aan het bevorderen van tolerantie tussen leerlingen.
- De overheid moet een grotere rol gaan spelen in het bevorderen van tolerantie op scholen.
- Ten opzichte van vroeger is intolerantie in het onderwijs fors toegenomen, dit wordt veroorzaakt door een verharding in onze samenleving.
- De media kloppen agressie en intolerantie in het onderwijs op.
- Mensen zijn van nature intolerant, daar is geen beleid op te voeren.
- Iets of iemand tolereren kan je leren.
Voorbeelden van onderzoeksactiviteiten
- Bekijk de documentaire ‘Over de streep’. Deze documentaire laat de Challenge Day methode zien. Challenge Day is een Amerikaans concept dat al meer dan twintig jaar met veel succes op scholen door heel Amerika wordt toegepast. Challenge day wordt onder andere ingezet om pesten op scholen tegen te gaan en wederzijds respect te stimuleren. In deze documentaire is de allereerste Nederlandse Challenge Day vastgelegd. Dit gebeurde op het IJburg College in Amsterdam. Vragen voor bij het kijken van de documentaire:- Denk je dat deze methode werkt om tolerantie te bevorderen? Waarom wel of niet?
- Is deze school anders dan jouw school? Hoezo wel of niet?
- Zou deze methode bij jou op school aanslaan? Waarom wel of niet? Kijk of je een docent, leerling of de directeur van het IJburg College kunt interviewen om te kijken of er veranderingen naar aanleiding van Challenge day zijn geweest. Zo ja, welke veranderingen hebben plaatsgevonden en zijn deze veroorzaakt door Challenge Day? Zo nee, waar komt dat door volgens de docenten, directie of leerlingen?
- Doe online onderzoek naar nieuwsberichten over intolerantie in het onderwijs. Welke vormen van intolerantie zie je? Wat wordt er wel en niet getolereerd? In hoeverre speelt dit ook bij jou op school? Interview de directeur, de zorgcoördinator, docenten en/of leerlingen op jouw school om dit te weten te komen. En wordt op andere scholen hetzelfde wel en niet getolereerd? Bijvoorbeeld als homoseksualiteit iets is wat je liever verborgen houdt op school, als er veel gepest wordt (op het schoolplein of via internet) of als er spanning is tussen verschillende (etnische) groepen, kun je spreken van intolerantie. Waarom spelen bepaalde problemen wel op de ene school en niet op de andere school? Bedenk een verklaring en onderzoek of jouw aanname klopt.
- Doe online onderzoek naar welke programma’s en trainingen er worden gegeven om tolerantie te bevorderen door verschillende organisaties. (Je kunt ook zoeken op het tegengaan van pesten of discriminatie, of op één bepaald onderwerp, zoals homoseksualiteit, religieuze verschillen, handicaps, extreem-rechts). Wat vind je van deze programma’s? Is hier ook aandacht voor bij jou op school? Waar richten deze programma’s zich op? Wat zou bij jou op school werken of nodig zijn?
- Benader een organisatie die zich bezighoudt met het bevorderen van tolerantie. Voorbeelden van deze organisaties zijn: ‘Diversion’, ‘InterCulturele Alliantie’, ‘Project één’, ´de Anne Frank Stichting´. Kijk of je bij een training mag meekijken of een van de trainers mag interviewen. Wat gebeurt er bij zo’n training? Wat beogen de trainers te veranderen en lukt dat ze ook? interview ook leerlingen of docenten die deel hebben genomen aan een training of project.
Vergelijk twee tijdsperiodes met elkaar, door krantenberichten en televisieprogramma’s op te zoeken uit bijvoorbeeld de jaren ’80 en nu. Waar maakten mensen zich druk om? Is dat anders dan nu? Kun je zeggen of er nu meer/minder of andere dingen worden getolereerd? Waar zou dat door komen?
Voorbeelden van eindproducten en presentatiemogelijkheden
- Bedenk een initiatief voor het bevorderen van tolerantie op jouw school of een andere school, waar intolerantie zich voordoet. Interview hiervoor trainers van tolerantie bevorderende programma’s, directeuren, docenten, leerlingen, deskundigen.
Onderbouw met verschillende bronnen waarom jij denkt dat jouw initiatief werkt.
- Ontwerp een eigen tolerantietest voor bij jou op school. Zo laat je anderen nadenken over tolerantie en kom je erachter waar de grenzen van tolerantie liggen voor verschillende leerlingen. Voor een voorbeeld van een tolerantietest, zie: www.tolerancetest.eu. Behandel in de test de onderwerpen die bij jou op school spelen. Denk bijvoorbeeld aan religie, homoseksualiteit. Schrijf hier vervolgens een verslag over en breng een advies uit aan de directie van jou school over wat zij volgens jou met deze informatie moeten doen.
- Kies één onderwerp en interview mensen over hun mening. Denk bijvoorbeeld aan onderwerpen als immigratie, Geert Wilders of homoseksualiteit. Kies mensen op je eigen school en een andere school. Maak een filmpje of korte documentaire over wat verschillende mensen over een onderwerp denken en zeggen. Wat valt je op? Hoe (in)tolerant is jouw school? Is het nodig tolerantie te bevorderen? Zo ja, wat raad jij aan?
- Maak een presentatie, een collage of een toneelstuk over -de gevolgen van- intolerantie. Kijk of je de onderwerpen die spelen bij jou op school aan bod kan laten komen. Leid vervolgens een discussie in jouw klas. Deze discussie kan gaan over intolerantie in het algemeen; over stellingen die je hebt bedacht; of over verschillen in religie, seksuele voorkeur of afkomst en hoe jouw klas denkt dat daarmee omgegaan moet worden.
- Maak een werkstuk waarin je verschillen tussen vroeger en nu weergeeft met betrekking tot tolerantie. Welke onderwerpen speelden er tien, twintig of vijftig jaar geleden? En hoe verschilt dat met nu? Je kunt ook één onderwerp kiezen waarin je geïnteresseerd bent. Denk bijvoorbeeld aan onderwerpen als abortus, euthanasie, homoseksualiteit, immigratie/gastarbeiders, ´zwarte´ scholen, geloofskwesties, discriminatie van vrouwen. Hoe werd daar vroeger over gedacht? En tegenwoordig? Hoe komt het dat dit is veranderd?
Welke schoolvakken?
Geschiedenis en Maatschappijleer
Levensbeschouwing/Godsdienst
Nog meer tips
- Zoek niet alleen op de term (in)tolerantie, maar ook op (on)verdraagzaamheid, vooroordelen, discriminatie of het specifieke onderwerp dat je wilt bespreken (bv homoseksualiteit).
- Raadpleeg niet alleen internet, zoek ook in de bibliotheek naar krantenartikelen, (wetenschappelijke) tijdschriften, boeken en tv-programma’s.
- Voor meer informatie over welke onderwerpen spelen in onze samenleving (vroeger en nu), kijk op de website van het Sociaal Cultureel Planbureau (www.scp.nl). Met de zoekterm (in)tolerantie vind je daar rapporten over (in)tolerantie en bruikbare links.
- Kijk op: http://www.onderwijsinspectie.nl/actueel/nieuwsbrieven/details/Actief+burgerschap+en+sociale+integratie.html, hier wordt beschreven welke eisen aan scholen worden gesteld door de overheid (ondermeer het bevorderen van tolerantie en het afwijzen van intolerantie) en waar de onderwijsinspectie op let.
