Tolerantie: Thema
Diversiteit is iets wat onvermijdelijk is. Verschillen tussen mensen, ideeën, opvattingen en meningen zien en horen we overal om ons heen. Overal waar mensen samenleven, kan het misgaan als verschillen niet worden getolereerd. Het niet tolereren van anderen heeft door de geschiedenis heen, maar ook vandaag de dag al vaak gezorgd voor gruwelijke taferelen. Een voorbeeld is de jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. Na de Tweede Wereldoorlog zijn mensen niet toleranter geworden, denk maar eens aan de genociden die vandaag de dag plaatsvinden. Of bijvoorbeeld in Nederland waar het tolereren van de Islam ter discussie wordt gesteld door Geert Wilders, of het toenemende geweld tegen homoseksuelen. Intolerantie is er altijd, maar heeft van tijd tot tijd andere verschijningsvormen.
Misschien doet intolerantie zich op jouw school wel voor in de vorm van pesten, buitensluiten of discrimineren. Dan kan het gaan over leerlingen die extreemrechtse en nationalistische sympathieën uiten in hun kleding, of leerlingen die bepaalde geloofsovertuigingen bestrijden of een bepaalde seksuele voorkeur afwijzen. Verschillen die in de samenleving als geheel aanwezig zijn, doen zich vanzelfsprekend ook voor op scholen.
Intolerantie, discriminatie, vooroordelen en vijandigheid tussen groepen en individuen zijn belangrijke maatschappelijke problemen. Scholen hebben vaak een pestprotocol, soms hebben scholen tolerantiebevorderende programma’s om leerlingen een veilig schoolklimaat te bieden. De overheid stimuleert scholen hierin door van scholen te eisen dat zij tolerantie bevorderen en aandacht schenken aan het fatsoenlijk met elkaar omgaan en respect hebben voor elkaar. Maar werkt dat wel in de praktijk? Met dit werkstukpakket kun je jouw eigen school aan een onderzoek onderwerpen, of het thema intolerantie in de samenleving bestuderen.
Interessante vragen
- Nederland wordt vaak gezien als een tolerant land. Welke dingen worden er in Nederland door de overheid getolereerd? Ben je het daarmee eens? Wanneer zorgt tolerantie of juist intolerantie voor spanningen in ons land?
- Welke verschillen tussen mensen roepen intolerantie op in onze samenleving? En zien we hetzelfde op scholen? Hangt het af van waar de school staat (bijvoorbeeld in de Randstad vs. het platteland) welke verschillen tussen mensen voor problemen zorgen?
- Zijn diversiteit en (in)tolerantie onderwerp van gesprek bij jou op school? Hoe uit (in)tolerantie zich op school of in jouw klas? Over welke verschillen tussen leerlingen wordt wel of juist niet gediscussieerd?
- Wat doet de overheid eraan om tolerantie (op scholen) te bevorderen en wat doen scholen er zelf aan?
- Is er een verandering zichtbaar in de mate van intolerantie in het onderwijs ten opzichte van vroeger? Of gaat het over andere onderwerpen dan vroeger? Vergroten de media problemen in het onderwijs uit?
- Is de maatschappij intoleranter geworden? Is er een verharding zichtbaar of spelen er andere maatschappelijke problemen dan pakweg vijftig jaar geleden? Hoe komt dat?
- Is de maatschappij strenger ten opzichte van intolerantie, dan vroeger? Tolereren we meer, of juist minder? Waardoor komt dat, denk je?

