Philanthropic Studies
Hoe zit de opleiding in elkaar
De leergang bestaat uit vier apart te volgen modules van acht colleges. Daarnaast worden twee korte modules van vier weken aangeboden. De studiebelasting bedraagt ongeveer 12 uur per week, inclusief het volgen van colleges, het bestuderen van de literatuur en het maken van de opdrachten. De colleges duren twee uur en worden in de regel op de dinsdagavond gegeven.
Indien u alle modules opeenvolgend volgt, neemt de leergang 10 maanden (één collegejaar) in beslag. U kunt bij elke module instromen en uw programma over meerdere jaren uitspreiden. Per afgeronde module ontvangt u een deelcertificaat en bij deelname aan de genoemde modules ontvangt u een diploma.
Hieronder het overzicht van de leergang. Per module kunt u doorklikken voor de inhoudelijke informatie en exacte data, tijden en locaties.
| Module | Docent | Periode |
| Capita Selecta (8 weken) | prof.dr. Th.N.M. Schuyt (werkgroep Filantropische Studies, VU) | 28 augustus 2012 |
| Geschiedenis van de filantropie | Prof.dr. M. van Leeuwen (Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis) | 29 oktober 2012 |
| Cultuur, Waarden en Ethiek (8 weken) | Prof.dr. E.J.J.M. Kimman (Faculteit der Economische Wetenschappen, VU) | 8 januari 2013 |
| Financiering en Beleggen (4 weken) | dr. R. Willemsen (IBS vermogensbeheer); drs. L.L.F. Rutgers (Triple-R Risk- & Investment Consultancy)Prof. dr. T. Schuyt | 12 maart 2013 |
| Evalueren (4 weken) | Prof.dr. Ir. G.E. Frerks (Universiteit Wageningen, Instituut Clingendael) | 9 april 2013 |
| Juridische Aspecten van de Filantropische sector (8 weken) | Prof.dr.mr. T.J. van der Ploeg (Faculteit der Rechtsgeleerdheid, VU) | 14 mei 2013 |
Andere modules
Voor het behalen van het certificaat “Philanthropic Studies” volgt u alle bovenstaande modules. Daarnaast worden nog diverse andere modules aangeboden, die hieronder zijn te vinden. Uiteraard bent u vrij om alle modules ook los te volgen. De bovenstaande modules bieden een coherent programma ten aanzien van de filantropiewetenschap, de onderstaande modules zijn relevant voor een specfiekere doelgroep.
| Management & Marketing (8 weken) | Dr. A.S. Wilts, Dr. F.G.A. de Bakker | 27 augustus 2012 |
| Migranten, Geefgedrag en Ontwikkelingssamenwerking (8 weken) | Dr. C. Carabain (Nationaal Comité voor Duurzame Ontwikkeling) | 2 september 2013 |
| Overheid en Filantropie (8 weken) | Prof. Dr. Th.N.M. Schuyt; Dr. R.H.F.P. Bekkers (Werkgroep Filantropische Studies, VU) | 11 januari 2013 |
Module Capita Selecta
De eerste twee colleges van deze module zijn vrijblijvend te volgen voor geïnteresseerden. Na afloop van deze colleges besluit u of u aan de gehele module deelneemt.
Deze eerste module biedt capita selecta uit de wetenschappelijke wereld van de filantropie. ‘Capita selecta’ betekent ‘geselecteerde hoofdstukken’. Uit de huidige kennis over de filantropische sector zijn enkele ‘hoofdstukken’ voor u geselecteerd en tijdens interactieve colleges worden deze met u besproken. Zo wordt onder andere een beschrijving gegeven van actuele en toekomstige ontwikkelingen in de filantropische sector. Ook wordt ingegaan op het verband tussen filantropie en de ontwikkeling van de verzorgingsstaat richting een ‘civil society’. Verder wordt aandacht besteed aan onderzoek en theorievorming betreffende de inzet van burgers, het maatschappelijke middenveld en het bedrijfsleven bij het tot stand brengen van collectieve doelen. De module capita selecta wordt afgesloten met een schriftelijk tentamen.
De module ‘Capita Selecta’ biedt u een introductie ten aanzien van het onderwerp filantropie en de studie van de filantropie en is daarmee de basis van de Post Academische Opleiding.
Data en locatie:
De colleges worden op 8 opeenvolgende dinsdagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()
Module Geschiedenis van de Filantropie
Tijdens de colleges ‘geschiedenis van de filantropie’ wordt de geschiedenis van de Nederlandse armenzorg en charitas van 500 tot heden geschetst. Hierbij wordt aandacht besteed aan de verschillende beneficianten van filantropische giften. Ook wordt stilgestaan bij regelingen die vergelijkbaar zijn met armenzorg en charitas. In hoeverre bestaan er verbanden tussen de arbeidersonderlinges uit de negentiende eeuw en de huidige Goede Doelen organisaties? En welk effect heeft de invoering van de Algemene Bijstandswet in 1965 gehad op de filantropische sector? Andere punten van aandacht zijn de overeenkomsten en verschillen tussen kerkelijke, particuliere en burgerlijke charitas door de eeuwen heen. Ter afsluiting van deze module wordt een presentatie gehouden en een werkstuk geschreven over de geschiedenis van de eigen organisatie (of over een thema uit de aangeboden literatuur).
De module ‘Geschiedenis van de Filantropie’ biedt u de historische context rondom het thema ‘filantropie’ en is een kernmodule in deze cursus.
Data en locatie:
De colleges worden op 8 opeenvolgende maandagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()
Module Cultuur, Waarden en Ethiek
Tijdens de module ‘cultuur, waarden en ethiek’ zal de wijsgerige vraag over de gift centraal staan. De gift functioneert in de meeste samenlevingen in een web van sociale relaties. Geven roept verplichtingen op. Daarnaast heeft de gift ook een andere functie, namelijk om een verplichting die al bestaat af te kopen of te beëindigen. De erfenis of het legaat zijn voorbeelden van giften die relaties afsluiten. Ook zullen vragen over ethiek worden geformuleerd: over de relatie gesponsorde en sponsor, over anonimiteit versus naamsbekendheid bij schenkingen. Daarnaast zullen de colleges gaan over de integriteit aan de zijde van de fondsenwervende instellingen. Met name bij activiteiten die sponsoring benaderen, is de houding van een fondsenwervende instelling ten opzichte van bemoeienis van de sponsor belangrijk. De module ‘cultuur, waarden en ethiek’ wordt afgesloten door middel van het schrijven van een filosofisch paper over een filantropisch onderwerp.
De module ‘Geschiedenis van de Filantropie’ biedt u de filosofische context rondom het thema ‘filantropie’ en is een kernmodule in deze cursus.
Data en locatie:
De colleges worden op 8 opeenvolgende dinsdagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()
Module Financiering en Beleggen
De module 'financiering en beleggen‟ bestaat uit vier colleges waarin uitgebreid wordt ingegaan op het vermogensbeheer van filantropische organisaties. Gedurende deze vier colleges wordt ingegaan op de bestuurlijke context rond het financieel beleid en de relevante wet- & regelgeving en gedragscodes die komen kijken bij vermogensbeheer. Ook wordt er aandacht besteedt aan risicobeheer. Welke interne en externe risico‟s brengen verschillende inkomstenbronnen voor filantropische organisaties met zich mee en hoe kan met nadruk op de doelstelling van de organisatie structurering worden gegeven aan de reserves van de organisatie? Het antwoord op deze vragen zal in deze korte module van vier weken worden gegeven. Uiteraard is er ook ruimte voor uw eigen vragen rondom de financiering van filantropische fondsen.
Voor de module „Financiering en Beleggen‟ wordt gebruik gemaakt van het boek Goed Geldbeheer. Dit boek is geschreven door Dr. René Willemsen en Drs. Liesbeth Rutgers. Het boek is ontwikkeld om inzicht te bieden in vermogens- en risicobeheer binnen filantropische organisaties en is onderdeel van de reeks Filantropische Studies.
De module ‘Financiering en Beleggen” biedt u de financiële context rondom het thema ‘filantropie’ en is een kernmodule in deze cursus.
Data en locatie:
De colleges worden op 4 opeenvolgende dinsdagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()
Module ‘Evalueren’
De module ‘Financiering en Beleggen” biedt u een organisatorische context rondom het thema ‘filantropie’ en is een kernmodule in deze cursus.
Data en locatie:
De colleges worden op 4 opeenvolgende dinsdagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()
Module Juridische Aspecten van de Filantropische Sector
Tijdens de module „juridische aspecten van de filantropische sector‟ zult u met een scala aan juridische deskundigen in aanraking komen. De docenten zullen u door middel van hoorcolleges juridische vakkennis bijbrengen, die speciaal is gericht op de filantropische sector. De onderwerpen worden op een voor iedereen begrijpelijke manier behandeld. Aan de orde komen onder andere: stichtingen- en verenigingenrecht, bestuursmodellen voor filantropische organisaties, nalatenschap en filantropie en fiscale aspecten van de filantropie. Verder is er natuurlijk ook ruimte voor vragen vanuit de deelnemers over specifieke juridische problemen. De module „juridische aspecten van de filantropie‟ wordt afgesloten door middel van een open boek tentamen.
Tijdens de module wordt gebruik gemaakt van de reader “Juridische Aspecten van de Filantropische Sector”. Deze reader bestaat uit de meest actuele wet en regelgeving voor de filantropische sector en is speciaal ontwikkeld voor deze module.
De module ‘Juridische Aspecten van de Filantropische Sector” biedt u de juridische context rondom het thema ‘filantropie’ en is een kernmodule in deze cursus.
Data en locatie:
De colleges worden op 8 opeenvolgende dinsdagavonden van 19.00 tot 21.00 uur gegeven in het hoofdgebouw van de Vrije Universiteit.
![]()

